وب دا خوزستان | پايگاه خبري و اطلاع رساني دانشگاه علوم پزشكي جندي شاپور اهواز : بيماريهاي مشترك انسان و دام كدامند؟
شنبه، 2 تیر 1397 - 12:45 کد خبر:14044

به گزارش روابط عمومي معاونت بهداشت، مهندس همايون اميري مدير گروه پيشگيري و مبارزه با بيماريهاي واگير مركز بهداشت خوزستان گفت: بيماري هاي مشترك بين انسان و دام بيماري هايي هستند كه عاملِ بيماري در درجه اول ،در حيوان ايجادِ بيماري كرده و  انسان به طور اتفاقي در معرض ابتلا به آن قرار مي گيرد.


اميري افزود: بر اساس گزارش سازمان بهداشت جهاني از ميان 1709 عامل بيماري زا 832 عامل از حيوانات به انسان منتقل مي شوند.


مدير گروه پيشگيري و مبارزه با بيماريهاي واگير مركز بهداشت خوزستان ادامه داد: بيماريهاي قابل انتقال بين انسان و حيوان مانند: سالك، كيست هيداتيك، تب مالت، هاري و تب خونريزي دهنده كريمه كنگو  و...يكي از مشكلات اصلي و عمده بهداشتي ايران هستند كه سالهاست به صورت يك معضل، منابع انساني و مالي كشور را به خود اختصاص داده و گاهي در استانهاي مختلف به صورت بحران جدي و در قالب بيماريهاي نوپديد و باز پديد خود را آشكار  مي سازند.

 

وي گفت:  در ادامه نگاهي داريم به مهمترين بيماريهاي مشترك بين انسان و حيوان و راههاي انتقال و پيگيري از ابتلا به اين بيماريها.


 سالك:

سالك بيماري پوستي ( طولاني مدت ، بدون دردو تب ) قابل انتقال بين انسان و تعدادي از حيوانات و جوندگان ( مثل موش صحرايي ) و سگ ميباشدعامل بيماري ،انگل بسيار كوچك تك سلولي مي باشد كه در زخمهاي پوستي ناشي از اين بيماري وجود دارد.


راه هاي انتقال:

 سالك از طريق نيش پشه خاكي به انسان و حيوانات منتقل مي شود. هنگام خون خواري پشه از زخمهاي سالك در انسان ،جوندگان يا سگ ،انگل به داخل بدن پشه خاكي وارد شده و با نيش پشه آلوده بيماري به انسان منتقل مي شود.


راه هاي پيشگيري :

درمان كامل بيماران، پوشاندن زخم سالك با گاز استريل ، جلوگيري از گزش پشه خاكي با استفاده از لباس مناسب ، نصب توري در و پنجره ، خودداري از انباشتن هر گونه مواد زائد و كودهاي حيواني داخل يا خارج ازمنازل و جمع آوري و دفع صحيح زباله، مرمت و ترميم حفره ها و شكاف ديوارها ، تخريب ، صاف و مسطح كردن  اماكن مخروبه، مبارزه با جوندگان از طريق صاف كردن  پستي و بلنديها و لانه كوبي و طعمه گذاري و  معدوم ساختن سگهاي ولگرد.

 

كيست هيداتيك:

يك بيماري انگلي است كه انسان و دام در اثر خوردن تخم نوعي انگل كه در مدفوع سگ بيمار وجود دارد بدان مبتلا مي شوند كيست هيداتيك كيسه هاي آبكي است كه حاوي مرحله نوزادي انگل بوده و امكان ايجاد آن در اعضاي مختلف بدن وجود دارد.

 

 راه هاي انتقال:

ازطريق دست آلوده به مدفوع سگ، خوردن آب و مواد غذايي كه بوسيله مدفوع حيوان بيمار آلوده شده است.

 

راه هاي پيشگيري :

كم كردن تماس انسان با سگها و درمان سگهاي آلوده، رعايت موازين بهداشتي از جمله شستشوي كامل سبزيجا ، جلوگيري از تغذيه سگ از امعاء و احشاء دام و ذبح دام در كشتارگاههاي بهداشتي.


تب مالت:

تب مالت عبارت‌ است‌ از يك‌ عفونت‌ باكتريايي‌ كه‌ از گاوها، خوك‌ها، بزهاي‌ آلوده‌ و عفوني‌ شده‌ به‌ انسان‌ انتقال‌ مي‌يابد . اين‌ عفونت‌ باكتريايي‌ اعضاي‌ خون‌ساز بدن‌، از جمله‌ مغز استخوان‌، گره‌هاي‌ لنفاوي‌، كبد و طحال‌ را تحت تاثير قرار مي دهد .  
در نوع‌ حاد، علايم‌ شامل: تب‌ متناوب‌، تعريق‌، خستگي‌ قابل‌ توجه‌ ،درد به‌ هنگام‌ لمس‌ ستون‌ فقرات‌،سردرد، بزرگ‌ شدن‌ گره‌هاي‌ لنفاوي‌ ودر نوع‌ مزمن‌علايم ‌نظير : خستگي‌، درد عضلاني‌ ،كمردرد، يبوست‌،كاهش‌ وزن‌، افسردگي‌، ناتواني‌ جنسي‌ و ندرتاً بروز آبسه‌ در تخمدان‌ها، كليه‌ها، و مغز ميباشد.

 

راه هاي انتقال:

تماس مستقيم با بافتهاي حيواني آلوده نظير خون، ترشحات واژن و ترشحات جنين سقط شده ، مصرف شير خام و فرآورده هاي لبني آلوده خصوصا پنير ،خامه و سرشير و انتقال تنفسي از طريق استنشاق هواي آلوده آغل، اصطبل و آزمايشگاه.


راه هاي پيشگيري :

شناسايي و كشتار دامهاي آلوده ، واكسيناسيون دامهاي واجد شرايط، رعايت اصول بهداشتي در هنگام برخورد با دام و بافتهاي حيواني آلوده، خودداري از مصرف شير خام و فرآورده هاي لبني غير پاستوريزه.

 

هاري:

بيماري ويروسي خطرناك و كشنده اي كه دراثر گازگرفتگي يا خراش توسط حيوانات وحشي و اهلي و گاهي جوندگان ايجاد ميشود.
عامل بيماري: ويروسي است عصب دوست


راه هاي انتقال:

گازگرفتگي توسط حيوان هار و از راه پوست ( خراشهاي پوستي ) از طريق ليسيدن مخاط لب ،چشم و بيني انسان توسط حيوان هار، پيوند عضو از انسان مبتلا به هاري، وسايل آلوده به ويروسهاري .


راه هاي پيشگيري :

خودداري از نگهداري سگ و گربه در منزل و در صورت نگهداري قلاده زن و واكسيناسيون آنها عليه هاري – جلوگيري از تردد سگهاي بلاصاحب در معابر عمومي – جلوگيري از نزديك شدن كودكان به سگهاي ولگرد – اتلاف سگهاي ولگرد – جمع آوري و دفن بهداشتي زباله – ايمن سازي و واكسيناسيون افراد در معرض خطر ، توجه خاص به گاز گرفتگي حيوانات ( هر چند جزئي و بصورت خراش باشد ) وشستشوي زخم با آب و صابون به مدت 10 تا 15 دقيقه و مراجعه به واحدهاي مبارزه با هاري مركز بهداشت  ( مكان اين واحدها را ازنزديكترين محل بهداشتي درماني شهرستان خود بپرسيد و بدانيد . )در هر ساعت شبانه روز جهت انجام واكسيناسيون .

 

تب خونريزي دهنده كريمه  كنگو: CCHF 
بيماري ويروسي خطرناك واگير دار و گاهي براي انسان كشنده است كه با تب و خونريزي همراه است و چون براي اولين بار در كشور كنگو (واقع در آفريقا) و شبه جزيره كريمه (واقع در اوكراين) توصيف شده است. بنام تب خونريزي دهنده كريمه كنگو ناميده مي شود. با وجودي كه بيماري مخصوص حيوانات ( از جمله گاو – گوسفند – بز – خرگوش و پرندگان ) مي باشد ولي موارد تك گير وهمه گيريهاي ناگهاني اين بيماريها در انسانها نيز اتفاق مي افتد.

راه هاي انتقال:

گزش كنه آلوده يا له كردن آن روي پوست – تماس پوست با لاشه، خون يا ترشحات حيوان آلوده – تماس با خون يا ترشحات بدن انسانهاي بيمار.

 

 راه هاي پيشگيري :

شناسائي و درمان كامل بيماران – جداسازي دام از محل زندگي انسانها – پرهيز از تماس دست و بدن با بافتهاي آلوده انسان و حيوانات مبتلا – استفاده از وسايل حفاظتي در صورت دست زدن (استفاده از دستكش)و جلوگيري از گزش كنه – جلوگيري از نقل و انتقال حيوانات مبتلا و قاچاق دام – بهسازي محل نگهداري دام – جلوگيري از كشتار غير مجاز دام – از بين بردن كنه ها از طريق سم پاشي و ايجاد حمام ضد كنه – عدم استفاده از وسايط نقليه شخصي جهت جابجائي دام و متعلقات آن ( پوست – پشم و كله پاچه تميز نشده ) خودداري از كشتار دام به عنوان نذر و قرباني در داخل مغازه و معابر عمومي.